หลายคนเริ่มต้นจากอาการปวดต้นคอ บ่า หรือสะบักหลังนั่งทำงานหน้าคอมพิวเตอร์เป็นเวลานาน จึงเข้าใจว่าเป็นเพียง Office Syndrome และเลือกนวด ยืดกล้ามเนื้อ หรือรับประทานยาแก้ปวด ซึ่งในหลายกรณีอาการอาจดีขึ้นชั่วคราว
แต่หากอาการเริ่มเปลี่ยนไป เช่น ปวดร้าวจากต้นคอลงแขน ชาปลายนิ้ว รู้สึกเหมือนไฟฟ้าช็อต หรือเริ่มมีอาการมืออ่อนแรง อาการเหล่านี้อาจไม่ได้เกิดจากกล้ามเนื้อเพียงอย่างเดียว แต่เป็นสัญญาณว่า เส้นประสาทบริเวณกระดูกสันหลังส่วนคออาจกำลังถูกกดทับ
จากประสบการณ์ในการดูแลผู้ป่วยกระดูกสันหลัง พบว่าผู้ป่วยจำนวนไม่น้อยได้รับการรักษาในลักษณะออฟฟิศซินโดรมอยู่หลายเดือน แต่อาการไม่ดีขึ้น เพราะสาเหตุที่แท้จริงคือ หมอนรองกระดูกคอเสื่อมหรือหมอนรองกระดูกคอเคลื่อนกดทับเส้นประสาท การได้รับการวินิจฉัยตั้งแต่ระยะเริ่มต้นจึงมีความสำคัญอย่างมาก
ปวดคอร้าวลงแขน ชาปลายนิ้ว เกี่ยวกับเส้นประสาทคอได้หรือไม่?
ได้ อาการปวดจากต้นคอร้าวลงไหล่ แขน หรือปลายนิ้ว ร่วมกับอาการชา รู้สึกเหมือนไฟฟ้าวิ่ง หรือมืออ่อนแรง อาจเกี่ยวข้องกับการกดทับเส้นประสาทบริเวณกระดูกสันหลังส่วนคอ อย่างไรก็ตาม การวินิจฉัยต้องพิจารณาร่วมกับประวัติ อาการ การตรวจร่างกาย และการตรวจเพิ่มเติมตามความเหมาะสม
อาการแบบไหนที่ควรสงสัยว่าเป็นหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท?
แม้อาการปวดคอจะพบได้บ่อย แต่ลักษณะของอาการสามารถช่วยแยกเบื้องต้นได้ว่าเป็นปัญหาจากกล้ามเนื้อ หรือเกิดจากเส้นประสาท
อาการที่มักพบใน Office Syndrome
- ปวดตึงบริเวณต้นคอ บ่า ไหล่ หรือสะบัก
- ปวดเป็นบริเวณกว้าง
- อาการดีขึ้นเมื่อพัก ยืดกล้ามเนื้อ หรือทำกายภาพบำบัด
- ไม่มีอาการชาหรือกล้ามเนื้ออ่อนแรง
อาการที่ควรสงสัยหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท
- ปวดร้าวจากต้นคอลงไหล่ แขน หรือปลายนิ้วตามแนวเส้นประสาท
- ชา หรือรู้สึกเหมือนไฟฟ้าวิ่งลงแขน
- ปวดมากขึ้นเมื่อหันคอ ไอ หรือจาม
- นวดหรือรับประทานยาแล้วอาการไม่ดีขึ้น
- เริ่มหยิบจับของไม่ถนัด หรือของหล่นจากมือบ่อย
หากมีอาการในกลุ่มหลัง ควรได้รับการตรวจโดยแพทย์เฉพาะทาง เพื่อค้นหาสาเหตุที่แท้จริงก่อนปล่อยให้อาการเรื้อรัง
สำหรับผู้ที่มีเพียงอาการปวดคอ บ่า ไหล่เรื้อรัง และยังไม่แน่ใจว่าเป็นอาการจากกล้ามเนื้อหรือเกี่ยวข้องกับหมอนรองกระดูกคอ สามารถอ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ ความแตกต่างระหว่างออฟฟิศซินโดรมกับหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท
อ่านเพิ่มเติม ปวดคอ บ่า ไหล่เรื้อรัง… เป็นแค่ออฟฟิศซินโดรม หรือหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท?
อาการปวดคอจากกล้ามเนื้อและอาการจากการกดทับเส้นประสาทอาจเริ่มต้นคล้ายกัน
แต่หากมีปวดร้าวลงแขน ชา หรือมืออ่อนแรง ควรได้รับการประเมินหาสาเหตุเพิ่มเติม
ทำไมปัญหาอยู่ที่ “คอ” แต่อาการกลับเกิดที่ “แขนและมือ”?
เส้นประสาทที่ออกจากกระดูกสันหลังส่วนคอ ทำหน้าที่ส่งสัญญาณจากสมองไปยังหัวไหล่ แขน มือ และนิ้วมือ รวมถึงรับความรู้สึกจากบริเวณดังกล่าวกลับเข้าสู่สมอง
เมื่อหมอนรองกระดูกคอเสื่อมหรือเคลื่อนตัวมากดทับเส้นประสาท ความผิดปกติจึงไม่ได้เกิดเฉพาะบริเวณต้นคอ แต่จะส่งอาการปวด ชา หรืออ่อนแรงไปตามแนวของเส้นประสาทที่ถูกกดทับ
ตำแหน่งของอาการ เช่น ชานิ้วโป้ง ชานิ้วกลาง หรือชานิ้วก้อย ยังช่วยให้แพทย์สามารถประเมินได้ว่าเส้นประสาทระดับใดอาจมีปัญหา ก่อนพิจารณาการตรวจเพิ่มเติม เช่น เอกซเรย์ หรือ MRI
เส้นประสาทจากกระดูกสันหลังส่วนคอเชื่อมโยงกับการทำงานและความรู้สึกของไหล่ แขน มือ และนิ้วมือ
จึงอาจทำให้เกิดอาการห่างจากตำแหน่งต้นเหตุได้
สัญญาณอันตรายที่ไม่ควรปล่อยไว้
ควรรีบพบแพทย์ หากมีอาการต่อไปนี้
- ปวดรุนแรงจนรบกวนการนอน
- ปวดต่อเนื่องแม้พักหรือรับประทานยา
- แขนหรือมืออ่อนแรง
- เขียนหนังสือ ติดกระดุม หรือบิดฝาขวดได้ลำบาก
- ของหล่นจากมือบ่อย
- ชาปลายนิ้วต่อเนื่องหรือชามากขึ้นเรื่อย ๆ
- เดินเซ ทรงตัวไม่ดี
- มีปัญหาการควบคุมการขับถ่ายร่วมกับอาการทางระบบประสาท
อาการเหล่านี้อาจบ่งบอกว่าการกดทับเส้นประสาทมีความรุนแรงมากขึ้น และไม่ควรรอให้หายเอง
หากอาการปวดคอร้าวลงแขนเริ่มมีอ่อนแรง ใช้มือไม่ถนัด ของหล่นจากมือบ่อย หรือเดินเซ
ควรได้รับการประเมินโดยแพทย์โดยไม่ควรรอให้อาการหายเอง
การรักษาหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท จำเป็นต้องผ่าตัดทุกคนหรือไม่?
คำตอบคือ ไม่จำเป็น
ผู้ป่วยส่วนใหญ่สามารถเริ่มรักษาแบบไม่ผ่าตัดได้ โดยแนวทางการรักษาจะขึ้นอยู่กับความรุนแรงของอาการ ผลการตรวจร่างกาย และผลการตรวจทางรังสี
แนวทางการรักษาในระยะเริ่มต้น ได้แก่
- ปรับพฤติกรรมการใช้งานคอ
- รับประทานยาลดการอักเสบและบรรเทาอาการปวด
- กายภาพบำบัด
- การฉีดยาลดการอักเสบรอบเส้นประสาทในผู้ป่วยที่เหมาะสม
อย่างไรก็ตาม หากมีอาการปวดรุนแรงต่อเนื่อง หรือเริ่มมีภาวะกล้ามเนื้ออ่อนแรง การผ่าตัดอาจเป็นทางเลือกที่เหมาะสม เพื่อคลายการกดทับของเส้นประสาทและป้องกันการสูญเสียการทำงานของเส้นประสาทในระยะยาว
ปัจจุบัน เทคโนโลยีการผ่าตัดกระดูกสันหลังมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ทั้งเทคนิคแผลเล็ก การใช้กล้อง และการใช้เครื่องมือช่วยผ่าตัดที่มีความแม่นยำมากขึ้น ช่วยลดการบาดเจ็บต่อเนื้อเยื่อ ลดอาการปวดหลังผ่าตัด และทำให้ผู้ป่วยกลับไปใช้ชีวิตประจำวันได้เร็วขึ้น ทั้งนี้ วิธีการรักษาที่เหมาะสมจะแตกต่างกันในผู้ป่วยแต่ละราย
ในผู้ป่วยบางรายที่มีข้อบ่งชี้ในการผ่าตัด แพทย์อาจพิจารณาวิธีรักษาหลายรูปแบบตามลักษณะของโรค หนึ่งในทางเลือกสำหรับผู้ป่วยที่เหมาะสมคือ การผ่าตัดเปลี่ยนหมอนรองกระดูกคอเทียม CDR
อ่านเพิ่มเติม: ผ่าตัดเปลี่ยนหมอนรองกระดูกคอเทียม CDR ทางเลือกเพื่อคงการเคลื่อนไหวของกระดูกคอ
อย่ารักษาเพียง “อาการ” แต่ควรรักษาที่ “สาเหตุ”
อาการปวดต้นคอร้าวลงแขนไม่ได้หมายความว่าเป็นออฟฟิศซินโดรมเสมอไป และไม่ใช่ทุกคนที่จำเป็นต้องผ่าตัด
สิ่งสำคัญที่สุดคือการซักประวัติ ตรวจร่างกาย และตรวจเพิ่มเติมอย่างเหมาะสม เพื่อค้นหาสาเหตุที่แท้จริง ไม่ว่าจะเกิดจากกล้ามเนื้อ หมอนรองกระดูก เส้นประสาท หรือไขสันหลัง เพราะแต่ละภาวะมีแนวทางการรักษาที่แตกต่างกัน
การได้รับการวินิจฉัยอย่างถูกต้องตั้งแต่ระยะเริ่มต้น จะช่วยเพิ่มโอกาสในการรักษา ลดความเสี่ยงของความเสียหายต่อเส้นประสาท และช่วยให้ผู้ป่วยกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมีคุณภาพ
ที่ ศูนย์กระดูกและข้อ โรงพยาบาลวิชัยเวชฯ หนองแขม ทีมแพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกสันหลังพร้อมให้คำปรึกษา ประเมินอาการ และวางแผนการรักษาตามความเหมาะสมของผู้ป่วยแต่ละราย
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการปวดคอร้าวลงแขนและชาปลายนิ้ว
Q: ปวดคอร้าวลงแขน จำเป็นต้องทำ MRI ทุกคนหรือไม่?
A: ไม่จำเป็น ผู้ป่วยหลายรายสามารถวินิจฉัยจากประวัติและการตรวจร่างกายได้ก่อน แพทย์จะพิจารณาส่งตรวจ MRI เมื่อสงสัยว่ามีการกดทับเส้นประสาทหรือไขสันหลัง หรือเมื่ออาการไม่ตอบสนองต่อการรักษาเบื้องต้น
Q: ชาปลายนิ้วเกิดจากหมอนรองกระดูกคอได้หรือไม่?
A: ได้ การกดทับเส้นประสาทจากหมอนรองกระดูกคอสามารถทำให้เกิดอาการชาที่นิ้วมือแต่ละตำแหน่งแตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับระดับของเส้นประสาทที่ได้รับผลกระทบ
Q: หากอาการดีขึ้นหลังนวด แสดงว่าไม่ใช่หมอนรองกระดูกคอใช่หรือไม่?
A: ไม่เสมอไป ผู้ป่วยบางรายอาจมีทั้งกล้ามเนื้อตึงและหมอนรองกระดูกคอเสื่อมร่วมกัน หากอาการปวดร้าวลงแขนหรืออาการชากลับมาเป็นซ้ำ ควรได้รับการตรวจเพิ่มเติม
Q: หมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาทจำเป็นต้องผ่าตัดทุกคนหรือไม่?
A: ไม่จำเป็น ผู้ป่วยส่วนใหญ่สามารถรักษาแบบไม่ผ่าตัดได้ แต่หากมีอาการอ่อนแรง ปวดรุนแรง หรือเส้นประสาทถูกกดทับมาก การผ่าตัดอาจเป็นทางเลือกที่เหมาะสมเพื่อป้องกันความเสียหายถาวร
บทความนี้ได้รับการตรวจสอบความถูกต้องทางการแพทย์โดย
นพ. ทินกร ปลื้มวิทยาภรณ์ ว36097
แพทย์เฉพาะทางด้านศัลยกรรมกระดูกสันหลัง
ศูนย์กระดูกและข้อ โรงพยาบาลวิชัยเวชฯ หนองแขม
เพราะเรื่องกระดูกและข้อ รอไม่ได้
ปล่อยไว้เรื้อรัง อาจรักษายาก
ติดต่อศูนย์กระดูกและข้อ รพ.วิชัยเวชฯ หนองแขม
02-441-6999
หรือ ติดต่อได้ผ่านช่องทางไลน์ได้ง่ายๆ Line
หรือ สามารถตรวจเช็ค ตารางแพทย์ออกตรวจ เพื่อขอเข้ารับคำปรึกษา
