อาการปวดคอ บ่า และไหล่ เป็นปัญหาที่พบได้บ่อยในคนวัยทำงาน โดยเฉพาะผู้ที่ต้องนั่งทำงานหน้าคอมพิวเตอร์ ใช้โทรศัพท์มือถือ หรืออยู่ในท่าเดิมเป็นเวลานาน หลายคนเข้าใจว่าเป็นเพียง “ออฟฟิศซินโดรม” จึงเลือกบรรเทาอาการด้วยการนวด รับประทานยาคลายกล้ามเนื้อ หรือยืดเหยียด ซึ่งอาจช่วยให้อาการดีขึ้นในระยะสั้น
อย่างไรก็ตาม หากอาการปวดเป็นต่อเนื่อง ไม่ตอบสนองต่อการรักษาเบื้องต้น หรือเริ่มมีอาการปวดร้าวลงแขน ชา หรือกล้ามเนื้ออ่อนแรง อาการดังกล่าวอาจไม่ได้เกิดจากกล้ามเนื้อเพียงอย่างเดียว แต่อาจเป็นสัญญาณของ ภาวะหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท (Cervical Disc Herniation) ซึ่งควรได้รับการประเมินจากแพทย์เฉพาะทาง
คำตอบเบื้องต้น: ปวดคอ บ่า ไหล่ เป็นออฟฟิศซินโดรมเสมอไปหรือไม่?
ไม่เสมอไป อาการปวดคอ บ่า และไหล่อาจเกี่ยวข้องกับการใช้งานกล้ามเนื้อซ้ำ ๆ หรือการอยู่ในท่าทางที่ไม่เหมาะสม แต่หากมีอาการปวดร้าวลงแขน ชา หรือกล้ามเนื้ออ่อนแรงร่วมด้วย อาการอาจไม่ได้เกิดจากกล้ามเนื้อเพียงอย่างเดียว และควรได้รับการตรวจเพื่อค้นหาสาเหตุที่แท้จริง
ออฟฟิศซินโดรมและหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท แตกต่างกันอย่างไร?
แม้อาการเริ่มต้นจะคล้ายกัน คือมีอาการปวดบริเวณต้นคอหรือบ่า แต่สาเหตุของทั้งสองภาวะแตกต่างกันอย่างชัดเจน
ออฟฟิศซินโดรม (Office Syndrome)
เกิดจากการใช้งานกล้ามเนื้อคอ บ่า และสะบักซ้ำ ๆ หรืออยู่ในท่าทางที่ไม่เหมาะสมเป็นเวลานาน ส่งผลให้กล้ามเนื้อเกิดการเกร็งตัว มีจุดกดเจ็บ (Trigger Point) และเกิดอาการปวดเมื่อยเรื้อรัง
หมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท (Cervical Disc Herniation)
เกิดจากหมอนรองกระดูกคอเสื่อมหรือเคลื่อนตัวออกมากดทับรากประสาท ทำให้เกิดการระคายเคืองหรือการกดเบียดของเส้นประสาท ส่งผลให้มีอาการปวด ชา หรืออ่อนแรงตามแนวเส้นประสาทที่ไปเลี้ยงแขนและมือ
แม้อาการปวดคอ บ่า ไหล่จะพบได้ในทั้งอาการจากกล้ามเนื้อและปัญหาบริเวณกระดูกคอ
แต่อาการปวดร้าวลงแขน ชา หรืออ่อนแรง เป็นอาการที่ควรได้รับการประเมินเพิ่มเติมเพื่อค้นหาสาเหตุ
สังเกตอาการเบื้องต้นอย่างไร?
แม้อาการปวดคอ บ่า ไหล่อาจเริ่มต้นคล้ายกัน แต่ลักษณะอาการบางอย่างสามารถใช้เป็นข้อมูลเบื้องต้นในการสังเกตความแตกต่างได้
อาการที่พบได้ในออฟฟิศซินโดรม
- ปวดตึงบริเวณคอ บ่า ไหล่ หรือสะบัก
- กดแล้วเจ็บบริเวณกล้ามเนื้อ
- อาจมีอาการปวดร้าวขึ้นศีรษะหรือรอบกระบอกตา
- อาการมักดีขึ้นหลังพักผ่อน ยืดกล้ามเนื้อ นวด หรือทำกายภาพบำบัด
อาการที่อาจพบในหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท
- ปวดคอร่วมกับอาการปวดร้าวลงแขน ตามแนวหัวไหล่ ข้อศอก หรือปลายมือ
- มีอาการชาหรือรู้สึกเหมือนไฟฟ้าช็อตบริเวณแขนหรือนิ้วมือ
- กล้ามเนื้อแขนหรือมืออ่อนแรง หยิบจับสิ่งของไม่มั่นคง หรือทำงานที่ต้องใช้ความละเอียดได้ยากขึ้น
- อาการมักไม่ดีขึ้นจากการนวดหรือรับประทานยาคลายกล้ามเนื้อเพียงอย่างเดียว
ผู้ที่เริ่มมีอาการปวดจากต้นคอร้าวลงแขน ร่วมกับอาการชาปลายนิ้ว มืออ่อนแรง หรือรู้สึกผิดปกติบริเวณแขนและมือ สามารถอ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ อาการปวดต้นคอร้าวลงแขน ชาปลายนิ้ว และสัญญาณที่อาจเกี่ยวข้องกับเส้นประสาทคอ
อ่านเพิ่มเติม ปวดต้นคอร้าวลงแขน ชาปลายนิ้ว… ออฟฟิศซินโดรม หรือหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท?
หากอาการปวดคอเริ่มมีปวดร้าวลงแขน ชา หรืออ่อนแรงร่วมด้วย
ควรได้รับการประเมินเพื่อค้นหาสาเหตุและวางแผนการรักษาที่เหมาะสม
เมื่อใดควรพบแพทย์?
หากมีเพียงอาการปวดตึงของกล้ามเนื้อ การปรับพฤติกรรมร่วมกับการทำกายภาพบำบัดมักช่วยให้อาการดีขึ้นได้
แต่หากมีอาการต่อไปนี้ ควรเข้ารับการตรวจโดยแพทย์เฉพาะทางกระดูกสันหลัง
- ปวดร้าวลงแขนอย่างต่อเนื่อง
- มีอาการชาหรือเหน็บชาบริเวณนิ้วมือ
- แขนหรือมืออ่อนแรง
- อาการไม่ดีขึ้นหลังรักษาเบื้องต้นภายใน 2–4 สัปดาห์
- ปวดมากจนรบกวนการนอนหรือการใช้ชีวิตประจำวัน
ในผู้ป่วยที่สงสัยภาวะเส้นประสาทถูกกดทับ ไม่ควรนวด ดัดคอ หรือทำหัตถการที่มีแรงกระทำต่อกระดูกคอโดยไม่ได้รับการวินิจฉัย เนื่องจากอาจทำให้อาการรุนแรงขึ้นในผู้ป่วยบางราย
แนวทางการรักษา
การรักษาจะขึ้นอยู่กับระดับความรุนแรงของโรค
ในผู้ป่วยส่วนใหญ่ สามารถรักษาแบบไม่ผ่าตัดได้ ได้แก่
- ปรับพฤติกรรมการใช้งานคอ
- รับประทานยาเพื่อลดการอักเสบและบรรเทาอาการปวด
- ทำกายภาพบำบัด
- การฉีดยาลดการอักเสบรอบเส้นประสาทในผู้ป่วยบางราย
สำหรับผู้ป่วยที่มีอาการปวดรุนแรง มีภาวะกล้ามเนื้ออ่อนแรง หรือรักษาแบบไม่ผ่าตัดแล้วอาการไม่ดีขึ้น แพทย์อาจพิจารณาการผ่าตัดหมอนรองกระดูกคอ
ปัจจุบันมีเทคนิคการผ่าตัดหลายรูปแบบ โดยการเลือกแนวทางการรักษาจะพิจารณาจากอาการ ความรุนแรงของโรค และความเหมาะสมของผู้ป่วยแต่ละราย
ผู้ที่มีหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาทไม่จำเป็นต้องได้รับการผ่าตัดทุกราย
แนวทางรักษาขึ้นอยู่กับความรุนแรงของอาการและการตอบสนองต่อการรักษาของผู้ป่วยแต่ละราย
อย่าปล่อยให้อาการปวดคอเรื้อรัง กลายเป็นปัญหาในระยะยาว
อาการปวดคอ บ่า และไหล่ แม้จะเป็นอาการที่พบได้บ่อย แต่ไม่ได้หมายความว่าจะเกิดจากออฟฟิศซินโดรมเสมอไป หากมีอาการปวดร้าวลงแขน ชา หรือกล้ามเนื้ออ่อนแรง ควรได้รับการตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด เพื่อค้นหาสาเหตุที่แท้จริงและวางแผนการรักษาที่เหมาะสมตั้งแต่ระยะแรก
ที่ ศูนย์กระดูกและข้อ โรงพยาบาลวิชัยเวชฯ หนองแขม ทีมแพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกสันหลัง พร้อมให้คำปรึกษา ตรวจวินิจฉัยด้วยเครื่องมือที่ได้มาตรฐาน เช่น X-ray และ MRI พร้อมวางแผนการรักษาเฉพาะบุคคล เพื่อให้ผู้ป่วยกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมั่นใจอีกครั้ง
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการปวดคอ บ่า ไหล่
Q: ปวดคอ บ่า ไหล่ทุกครั้งคือออฟฟิศซินโดรมหรือไม่?
A: ไม่เสมอไป อาการปวดบริเวณคอ บ่า และไหล่อาจเกิดจากหลายสาเหตุ หากเริ่มมีอาการปวดร้าวลงแขน ชา หรือแขนและมืออ่อนแรงร่วมด้วย ควรได้รับการประเมินเพื่อค้นหาสาเหตุ
Q: ปวดคอแล้วชาปลายนิ้วควรสังเกตอะไรเพิ่มเติม?
A: ควรสังเกตว่ามีอาการปวดร้าวจากคอลงแขน อาการชาเพิ่มขึ้น หรือมีแขนและมืออ่อนแรงร่วมด้วยหรือไม่ หากมีอาการเหล่านี้ควรพบแพทย์เพื่อประเมินหาสาเหตุ
Q: หมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาทต้องผ่าตัดทุกคนหรือไม่?
A: ไม่จำเป็น ผู้ป่วยส่วนใหญ่สามารถเริ่มรักษาแบบไม่ผ่าตัดได้ ส่วนการพิจารณาผ่าตัดขึ้นอยู่กับระดับความรุนแรงของโรค อาการของผู้ป่วย และการตอบสนองต่อการรักษาเบื้องต้น
บทความนี้ได้รับการตรวจสอบความถูกต้องทางการแพทย์โดย
นพ. ทินกร ปลื้มวิทยาภรณ์ ว36097
แพทย์เฉพาะทางด้านศัลยกรรมกระดูกสันหลัง
ศูนย์กระดูกและข้อ โรงพยาบาลวิชัยเวชฯ หนองแขม
เพราะเรื่องกระดูกและข้อ รอไม่ได้
ปล่อยไว้เรื้อรัง อาจรักษายาก
ติดต่อศูนย์กระดูกและข้อ รพ.วิชัยเวชฯ หนองแขม
02-441-6999
หรือ ติดต่อได้ผ่านช่องทางไลน์ได้ง่ายๆ Line
หรือ สามารถตรวจเช็ค ตารางแพทย์ออกตรวจ เพื่อขอเข้ารับคำปรึกษา
